Mekanik Söndürme Sistemleri

Mekanik yangın tesisatı, binada/yapıda çıkabilecek herhangi bir yangın durumunda, devreye girerek yangını söndürmek için kurulan yangın koruma sistemlerinin genel adıdır. Yangın tesisatı sayesinde küçük yangınlar hızlıca söndürülebilir, büyük yangınlarda ise itfaiye ekiplerinin gelişine kadar yangının büyümesi ve büyük felaketlere yol açması engellenebilmektedir. Söndürme işlemine ciddi katkıda bulunan bu sistemler mal ve can kayıplarını önlediği gibi, gelecek olan itfaiye ekiplerine de büyük yardım sağlamış olur. Yangın tesisatı yönetmeliği gereği; yapı yüksekliği 30.50 m’den fazla olan konut harici tüm yapılarda, yapı yüksekliği 51.50 m’yi veya 17 katı geçen konutlarda, toplam alanı 600 m2’den büyük kapalı otoparklarda, yatak sayısı 200’ü geçen hastane, otel, yurt gibi tesislerde, toplam alanı 2000 m2’yi geçen katlı mağaza, ticaret, eğlence, alışveriş merkezlerinde yangın sprinkler tesisatı kullanımı zorunludur. Günümüzde en yaygın kullanılan yangın söndürme sistemi olan sprink tesisatında, bulunduğu mahalden yaklaşık 30°C üzerinde sıcaklığa ayarlanan sprinkler, bu sıcaklığa ulaştığı anda kendisini patlatarak, söndürmede kullanılacak suyun tesisat boruları yardımıyla ortama akmasını sağlar. Söndürme sistemi seçimi yapılırken öncelikle yapının tehlike sınıfının, tavan yapısının, bulunduğu alanın işlevinin belirlenmesi gerekir.

Yangın tesisatı projesinde nelere dikkat edilmelidir:

 

  • Yangın tesisatındaki söndürme sistemi dört ana başlıkta sıralanabilir;
  • Sulu yangın söndürme sistemleri (yangın dolabı ve sprinkler)
  • Gazlı yangın söndürme sistemleri (fm200, argon, co2)
  • Köpüklü yangın söndürme sistemleri
  • Kimyasal yangın söndürme sistemleri

 

Yangın tesisatının yönetmeliğe uygun hesabının yapılması en önemli hususlardan biridir. Kurulacak sistemin kapasitesi, yönetmeliğe uygun malzeme seçimi, hesap ve raporlara uygun proje çizimi sistemin önemli süreçlerindendir. Sistemin doğru kurulması ancak doğru hesap ve proje çizimiyle mümkündür. Yangın tesisatı projesi çizilirken ihtiyaç ve tehlike durumları belirlenmeli ve buna göre bir kapasite seçimi yapılmalıdır. Kapasiteler belirlendikten sonra montajı yapılacak boruların ebatları ve yerleşimleri yapılır, yangın pompası için hidrolik hesap yapılır, çizimlerin ardından proje tamamlanır ve yangın tesisatı hesap raporu oluşturulur. Onayın ardından başlayacak uygulama sürecinde, yangın tesisatı malzemeleri belirlenirken yine yönetmeliğe uygun ve kalite standartlarını karşılayan malzeme seçimi son derece önemlidir. Mühendislik hesaplarıyla, proje çizimi ve raporu hazırlanan yangın tesisatı için montajda da alanında uzman ekiplerle çalışılması gerekir.

Sulu yangın söndürme sistemleri:

 

    Yangın hidroforu: Yangın pompası yangın söndürme sistemlerinde gerekli olan, tesisat su basıncını ve debisini sağlayan araçtır. Yangın pompası alışveriş merkezi, otel, okul, hastane, fabrika gibi büyük tesislerde kullanılır. Tesislerin büyüklüğüne göre yangın pompası sistemleri kullanılır.

       Nasıl çalışır: Pompalar, sıvıların basıncını ve toplam enerjisini arttırır. İçine çektiği akışkana kinetik ya da potansiyel enerji kazandırmaya yarar. Genel olarak pompa, akışkanları bir yerden bir yere iletmeye, daha yükseğe çıkarmaya ve gazları sıkıştırıp kapalı kapıların içindeki gazların boşaltılmasına yarar.

 Su deposu : Adından da anlaşılacağı üzere yangın su deposu; oluşacak yangının söndürülmesinde ihtiyaç olan suyu depolayan alanlardır. Modüler su depoları arasında yer almakla birlikte tek parça halinde de bulunabilmektedir. Devlet tarafından alınan kararlar neticesinde yangından koruma sağlamak amacıyla kullanımı zorunludur.

 

Yangın dolapları: Binalarda yasal olarak bulundurulması zorunlu olan yangın dolapları, sulu ve köpüklü söndürme uygulayarak yangının yayılmasını önleyerek söndürülmesini sağlayan yangın söndürme ekipmanlarıdır. Önemli bir söndürme aracı olarak kullanılan yangın dolapları, yangına müdahalede hayati önem arz etmektedir.

       Hangi durumlarda zorunludur: Yüksek binalar ile toplam kapalı kullanım alanı 1000 m2'den büyük imalathane, atölye, depo, konaklama, sağlık, toplanma amaçlı ve eğitim binalarında, alanlarının toplamı 600 m2'den büyük olan kapalı otoparklarda ve ısıl kapasitesi 350 kW'ın üzerindeki kazan dairelerinde yangın dolabı yapılması mecburîdir.

       Nasıl devreye girer: Yangının durumuna göre en yakın yangın dolabına gidilerek yangın dolabı açılır ve yangın hortumu açılarak yangın vanasının açık konuma getirilmesiyle yangına basınçlı su ile müdahale edilir. Eğer yangın şiddeti artmışsa yangın springleri otomatik olarak devreye girerek yangına müdahale edilmiş olur.

       Sprinkler (yağmurlama) sistemi: Sulu söndürme sistemi uygulama alanına göre farklı boşaltma ekipmanları (çeşitli sprinkler, nozul, monitör, yangın dolabı vs.) kullanılarak, yangından korunmak amacıyla kullanılan su dağıtım tesisatının tasarlandığı bir sistemidir.

       Hangi durumlarda zorunludur:

        Yapı yüksekliği 30.50 m’den fazla olan konut haricindeki bütün binalarda.

        Yapı yüksekliği 51.50 m’yi geçen konutlarda.

        Alanlarının toplamı 600 m2’den büyük olan kapalı otoparklarda ve 1O’dan fazla aracın asansörle alındığı kapalı otoparklarda.

        Birden fazla katlı bir bina içerisindeki yatılan oda sayısı 100’ü veya

        Yatak sayısı 200’ü geçen otellerde, yurtlarda, pansiyonlarda, misafirhanelerde ve yapı yüksekliği 21.50 m’den fazla olan bütün yataklı tesislerde.

        Toplam alanı 2000 m2’nin üzerinde olan katlı mağazalarda, alış -veriş, ticaret ve eğlence yerlerinde.

        Toplam alanı 1000 m2’den fazla olan, kolay alevlenici ve parlayıcı madde üretilen veyabulun durulan yapılarda.

        Nasıl devreye girer: Sprinklerin ucunda ısı ile erime özelliği olan kapatıcı malzeme veya patlama özelliği olan ince camdan ampuller bulunmaktadır. Yangın ile yükselen ısı bu kapatıcı malzemeleri eritmekte veya patlatmakta ve sistem devreye girmektedir.

 

Hidrant: Hidrant, ana yangın besleme hattından hortum ve diğer yangından korunma cihazlarına su almak amacıyla ana yangın besleme hattına yapılan bağlantıdır. Yangın hidrantı, itfaiyenin yangına müdahele esnasında bağlantı yapması için bırakılan ağızlara denir. Yangın Hidrant Sistemi dizayn debisinin en az 1900 l/dak olması şarttır. Debi, binanın tehlike sınıfına göre yönetmelik ve standartların belirlediği düzeyde artırılır. Yine koruma süresi ve buna bağlı su kaynağı ihtiyacı da yönetmelik ve uluslar arası standartlara göre belirlenir.

       Hangi durumlarda zorunludur: İçerisinde her türlü kullanım alanı bulunan ve genel yerleşme alanlarından ayrı olarak planlanan yerleşim alanlarında yapılacak binaların taban alanları toplamının 5000 m2'den büyük olması halinde dış hidrant sistemi yapılması mecburîdir.

        Nasıl devreye girer: Hidrant, üstteki kafa kısmının saat yönünün tersi yönünde çevrilmesiyle, içindeki mekanizmanın harekete geçmesi vasıtasıyla çalışır, saat yönünde çevrilmesiyle kapanır. Kapandıktan sonra otomatik drenaj vanası devreye girer. Otomatik drenaj vanası, donma olaylarından hidrantın zarar görmesini engeler.

Gazlı yangın söndürme sistemleri 

FM200 gazlı yangın söndürme sistemi: FM200 gazlı söndürme sistemleri, tüm temel yangın tiplerini saniyeler içinde kontrol altına alabilir. Sızdırmaz oda olarak tabir edilen kullanım alanlarına uygun olan sistem, hassas materyallerin bulunduğu kullanım alanları için ideal bir tercihtir. Farklı uluslararası standartları karşılayan FM200 gazlı söndürme, kullanım alanlarına uygun olarak ölçeklenerek projelendirilebilir. gelişmiş özellikleri ve üstün performansı sayesinde yangın güvenliği için sıkça tercih edilir. Daha önce kullanılan ve Montreal Protokol tarafından yasaklanan Halon 1301’e alternatif olarak geliştirilen FM200, ozon tabakasına zarar vermez. Kuruluşların ihtiyaçları için ölçeklenebilirlik özelliklerini de başarılı bir şekilde karşılayan FM200 gazlı söndürme sistemi, profesyonel bir şekilde kurulmalı ve kurulduğu ortam, gerekli kullanım özelliklerini karşılamalıdır.

Kullanım alanlarından birkaçı:

 

  • Banka kasaları
  • Kütüphaneler
  • Arşiv odaları
  • Bilgi işlem odaları
  • Kominikasyon merkezleri
  • Tranfo ve şalt odaları
  • Kontrol odaları
  • Test laboratuvarları
  • Yanıcı patlayıcı sıvıların bulunduğu depolar
  • Bilgisayar ve kontrol odaları
  • Kayıt depoları
  • Elektrik kabinleri
  • Elektrik kesici odaları

Nasıl devreye girer: Diğer otomatik yangın söndürme sistemlerinin çalışma prensibinden çok da farklı değildir.

 

FM 200 Gazlı Söndürme Sistemleri, algılayıcı sensörün yangını fark etmesiyle 8 saniye içinde ateşleyiciyi hazırlayarak püskürtme sistemini devreye sokması prensibiyle çalışır. Böylece alevlenmenin başladığı bölge kıvılcımdan yangına dönüşmeden bertaraf edilmiş olur. Tüm yangın söndürmeleri ana ilkesi olan, alevin havayla temasının önlenmesi işlemi aynı şekilde burada da gerçekleşmektedir. Hızlı bir şekilde gerçekleşen bu işlem sayesinde hem can hem de mal kaybının önüne geçilmektedir. Tüp içerisinde basınç altında bekleyen FM 200 gazı açığa çıkartılarak yangına müdahale edilir. Gazın basınç değerini gösteren 

basınç ölçer göstergeler sayesinde, bakım zamanı elle müdahale ederek gazın yenilenmesi sağlanmaktadır. Manifold kolektörler sayıca fazla olan basınçlı tüplerin birbirlerine bağlanmasını sağlar. Tahrik üniteleri ateşleme görevini üstlenerek otomatik sistemi başlatır ve nozüller yardımı ile gaz boşaltılarak ortam emniyeti sağlanır. basınç ölçer göstergeler sayesinde, bakım zamanı elle müdahale ederek gazın yenilenmesi sağlanmaktadır. Manifold kolektörler sayıca fazla olan basınçlı tüplerin birbirlerine bağlanmasını sağlar. Tahrik üniteleri ateşleme görevini üstlenerek otomatik sistemi başlatır ve nozüller yardımı ile gaz boşaltılarak ortam emniyeti sağlanır.

Co2 gazlı söndürme sistemi: Gazlı sabit yangın söndürme sistemlerinde kullanılan en eski ve en yaygın söndürme sistemi karbondioksit (CO2) gazıdır. Atmosferde bulunan karbondioksit (CO2), renksiz, kokusuz ve iletken olmayan, alanı veya hacmi korumak için hızlıca ve etkili bir şekilde yayılabilen bir gazdır. CO2 sistemleri yüksek basınçlı sistemler olup insanların bulunmadığı mahallerde kullanılabilir. Lokal uygulamalarda kullanıma en uygun gazdır ve özellikle kimyasalların bulunduğu mahallerde en etkin çözüm olarak kullanılmaktadır.

 

  Kullanım alanlarından birkaçı

 

  • Kesintisiz Güç Kaynağı (UPS) odalarında
  • Bilgisayar, sunucu (Server), kontrol odalarında
  • Türbinlerde (Hes, Termik Santral, Rüzgâr Türbinlerinde)
  • Trafolarda
  • Elektrik dağıtım pano odalarında
  • Jeneratör, kompresör, havalandırma ünitelerinde,
  • Kablo Galerilerinde
  • Doğalgaz dağıtım istasyonlarında
  • Yüzer ve sabit platformlarda
  • Gemilerde yaygın olarak kullanılmaktadır.
  • Bilgi işlem odaları ve merkezleri
  • Ana kumanda ve kontrol merkezleri
  • Otomasyon merkezleri
  • Sanat galerileri, arşiv ve müzelerde ve müzeler
  • Kütüphaneler
  • Laboratuvar ve araştırma - geliştirme merkezleri 
  • Telefon santralleri
  • Tıbbi malzeme depoları

Nasıl devreye girer: CO2 gazı yalıktan, renksiz ve kokusuz bir gaz olup, söndürme işlevi 2 yönlüdür; hem soğutucu hem boğucu bir gaz olarak çalışır. Yani yangını ihtiyacı olan temel unsurlardan sıcaklık ve oksijen etkisini bloke ederek yangının sönmesini sağlar. Karbondioksitli yangın söndürme sistemlerinde kullanılan CO2 gazı oksijenden daha ağır bir gaz olduğundan dolayı yangın bölgesinde ağır bir örtü oluşturarak oksijenin yanıcı madde ile temasını keserek yangını söndürür.

Köpüklü Yangın Söndürme Sistemi

Köpüklü yangın söndürme sistemi: Yangın söndürme sistemleri içinde en yaygın şekilde kullanılanlardan biri olan köpüklü söndürme sistemleridir. İçeriğindeki kimyasal söndürücüler ile birçok yangın türünde etkili şekilde sonuç veren köpüklü sistemlerin kullanım anında ve sonrasında da farklı avantajları mevcuttur. Basınç altında bekletilen ve yangın anında köpük halinde alevlerin üzerine püskürtülen bu sistem, yangın yüzeyini kaplaması, alevlerin oksijen ile bağlantısını kesmesi sonucunda hızlı bir söndürme işlevi görmektedir. Yanan malzemenin oksijen ile temasını kesmesi, sıcaktan kaynaklanan buharlaşmayı önlemesi, yanan malzeme ile alevi birbirinden ayırması ve malzemenin yüzeyi ile çok ısınma özelliği olan metallerin yüzeyini soğutması, köpüklü söndürme sistemlerinin en önemli özellikleri arasındadır. Protein esaslı ve sentetik esaslı olarak iki ana grupta kullanılabilen köpüklü sistemler, söndürücü kimyasalın içeriğine göre isim almaktadır.  Tamamen uzman bir mühendislik çalışması gerektiren söndürme sistemleri profesyonel bir sürece tabi tutulmaldır.

 

 Kullanım alanlarından birkaçı

 

  •        Petrol rafinerileri
  •        Kimya fabrikaları
  •        Kablo ve tesisat galerileri
  •        Uçak hangarları
  •        Tersane ve iskeleler
  •        Kazan daireleri
  •        Yat limanları
  •        Boya fabrikaları
  •        Katı malzeme depoları
  •        Yakıt yükleme boşaltma istasyonları
  •        Gemi makine daireleri ve kargo alanları
  •        Jeneratör ve motor test odaları

Co2 gazlı söndürme sistemi: Pişen gıdaların ve yemeklerin yağlı dumanlarını bacaya iletmek üzere kullanılan ve otomatik bir çekme işlevini yürüten davlumbazların aşırı ısınması sonucu içlerinde çıkan yangınlar, algılayıcı bir sisteme sahip olan davlumbaz söndürme sistemleri tarafından anında müdahale ile söndürülür. Binalarda yangın söndürme sistemlerinin kullanılması, hem bir yasal zorunluluk hem de oldukça gerekli bir güvenlik önlemidir.Davlumbaz Yangın Söndürme Sistemleri’nin satış, montaj ve bakım işlemleri firmamız tarafından gerçekleştirilmektedir. Sunduğumuz sistemler, mutfaklarda bulunan pişirme birimlerini, davlumbazları ve bacaları yangın tehlikesine karşı korumak için özel olarak geliştirilmiştir.

 

   Kullanım alanlarından birkaçı:

  • Alışveriş merkezleri içinde hizmet veren mutfaklar.       

  • Yüksek katlı binalar içinde bulunan mutfaklar.       

  • Aynı anda 100 ve üzerinde müşteriye hizmet veren mutfaklar.

  • Fabrika gibi çok sayıda insana hizmet veren mutfaklar.

  

 Nasıl devreye girer: Isıya bağlı eriyen metal dedektörün erimesi ile sistem otomatik olarak devreye girer.Sisteme bağlı bulunan boşaltma nozulları sayesinde davlumbaz içine, bacalara, ocaklara ve ızgaralar bölümüne püskürtme yaparak söndürmeyi gerçekleştirir.

Yangın çözümleri

Değişimi ve bunu hizmete dönüştürmeyi kendisine vizyon edinen Koza Danışmanlık ailesi olarak, yangın önlem hususları ve projelerinizde tecrübemiz, donanımlı ekibimiz ve Ar-Ge’miz ile firmanızın tüm ticari hayatında iş ortağı olmak için sizleri bekliyoruz.

 

 

16

Yılların Deneyimi

%100

Güvenlik

7/24

Teknik destek